Logo
Sunday, 2nd October 2022 || १६ असोज २०७९, आईतबार

प्लाष्टिक घर कसरी बनाउने र त्यसका फाइदाहरु

krishireview
२०७८ असार २१ , सोमबार ११:०७ मा प्रकाशित | १०४२ पटक पढिएको

अग्लो दुईपाखे गोठ तथा छाप्रोजस्तो देखिने वा अर्धचन्द्राकार आकारमा बाँस वा फलाम र प्लाष्टिकबाट बनाइएको घरलाई प्लाष्टिक घर भनिन्छ । प्लाष्टिक घर ग्रिनहाउस जस्तै संरचना हो जसबाट तरकारीका बिरुवाहरूलाई चर्को घाम, चिसो हावा र बर्सातको पानीबाट बचाउँदै तुलनात्मक रूपमा बढी उत्पादन लिन सकिन्छ । प्लाष्टिक घरको प्रयोग गरी प्रतिकूल मौसममा पनि बिरुवालाई अनकुूल वातावरण सिर्जना गरी बेमौसमी तरकारी उत्पादन गर्न सकिने हुनाले प्रतिइकाई क्षेत्रफलमा उत्पादन बढ्न जान्छ र बजारीकरणको समस्या पनि कम हुने भएकाले कृषकले मनग्य आम्दानी लिन सक्छन ।

नेपालमा प्लाष्टिक घरको निर्माण गरी बिरुवालाई वर्षायाममा वर्षाबाट, हिँउदयाममा मध्यपहाडी तथा तराईमा चिसोबाट जोगाउन र उच्च पहाडी तथा उच्च हिमाली क्षेत्रमा तापक्रम बढाई तरकारीको उत्पादन वद्धि गर्न सकिन्छ । प्लाष्टिक घर बनाएर गरिएको खेतीमा रोग र कीरा कम लाग्छ र सजिलसँग नियन्त्रण गर्न पनि सकिन्छ ।

प्लाष्टिक घरका लागि उपयुक्त जग्गा र प्लाष्टिकको प्रयोग

जग्गा छनोट

प्लाष्टिक घरमा खेती गर्दा कम्तीमा ६ घण्टाभन्दा बढी दैनिक घाम लाग्ने, हावा खेल्ने तर हावाहुरीले नोक्सान कम पुर्याउने ठाउँको छनोट गर्नुपर्नुर्दछ । साथ कम्तीमा पनि ५ मिटरभन्दा बढी चौडाइ भएको जमिन चाहिन्छ । टनेल बनाउने जग्गा अलि उच्च र पानीको निकास राम्रो भएको हुनपुर्दछ ।

प्लाष्टिक प्रयोग

नेपालमा तरकारीखेतीका लागि प्रायःजसो ४५ देखि ९० जी.एस.एम. (ग्राम प्रति स्क्वायर इन्च) सम्मको पारदर्शी सिल्पाउलिन(Silpaulin) प्लाष्टिक प्रयोग गर्ने गरिन्छ । बढी हावा चल्ने र असिना पर्ने ठाउँमा १२० जी.एस.एम. सम्मको प्लाष्टिक प्रयोग गर्न सकिन्छ । तर प्लाष्टिक जति बढी जी.एस.एम. हुन्छ, त्यति नै सूर्यको प्रकाश कम छिर्ने भएकाले बिरुवाले दिने उत्पादनमा ह्रास आउन सक्छ । त्यसैले हावाहुरी असिना कम पर्ने ठाउँमा ४५ जी.एस.एम.को प्लाष्टिक प्रयोग गर्नु उपयुक्त मानिन्छ।समुन्द्री सतहबाट उचाइ बढ्दै जाँदा यसमा प्रयोग गरिने सिल्पाउलिन प्लाष्टिकको जी.एस.एम. बढाउँदै लैजानु पुर्दछ भने प्लाष्टिक घरको उचाईंचाहि घटाउँदै लग्नु पर्दछ। आजकल सिल्पाउलिन प्लाष्टिकका ठाउँमा विभिन्न माइका् रेनको यू.भी. Ultra-violet (UV) प्लाष्टिकसमेत प्रयोग गरिन्छ ।

प्लाष्टिक घरभित्र लगाउन सकिने बालीहरू

प्लाष्टिक घरभित्र सबै प्रकारका तरकारीबालीहरु लगाउन सकिएतापनि बेमौसममा बढी मल्य पर्ने तरकारीबालीहरु जस्तै गोलभेडा, काँक्रो, स्कुस, फर्सी, भेंडे खुर्सानीबाट धेरै फाइदा हुने विभिन्न अध्ययनहरूले देखाएका छन्।

प्लाष्टिक घरभित्र तरकारीखेती गर्दा ध्यान दिनुपर्ने कुराहरु

  • प्लाष्टिक घरभित्र लगातार एउटै तरकारीबालीको खेती गर्दा रोग तथा कीराको प्रकोप बढ्नका साथ माटाको उर्वराशक्तिमा ह्रास आउने हुँदा बालीचक्र अपाउने अथवा कोसेबाली परिवारको बाली जस्तै, बोडी, भट्टमास आदि लगाई फूल फुल्ने अवस्थामा माटामा जोतेर छोड्नुप्नुर्दछ ।
  • एकचोटि तरकारी बाली लिइसके पछि चैतदेखि जेठ महिनाको पानी नपर्ने तथा बढी गर्मी हुने सिजनमा प्लाष्टिक घरको प्लाष्टिक हटाएर सयपत्री फूल वा तोरी रोपी १–१.५ महिनाको भएपछि माटोमा मिलाई पारदर्शी प्लाष्टिकले ३० देखि ४२ दिनसम्म हावा नछिर्ने गरी छोपेमा निमाटोड तथा अन्य माटामा रहेका कीरा तथा रोगका जीवाणलाई नियन्त्रण गर्न सहयोग गर्दछ । (कृषि डायरी)
  • प्लाष्टिक घरमा तरकारी लगाउँदा वर्षायाममा गोलभेडा र हिउँदमा काँक्रा र जुकिनी लगाउनु लाभदायक मानिन्छ।

प्लाष्टिक घरका फाइदाहरु

  • प्लाष्टिक घरबाट बिरुवालाई चिसोबाट बचाउन सकिन्छ। यसले गर्दा बिरुवाको वृद्धि विकास छिटो हुन्छ र चाँडै आम्दानी लिन सकिन्छ ।
  • प्लाष्टिक घरमा बाह्रै महिना बाली लगाउन सकिन्छ र बालीको विविधीकरणमा सहयोग गर्दछ ।
  • प्लाष्टिक घर प्रविधिबाट बेमौसममा पनि ताजा तरकारी उपभोग गर्न सकिन्छ र यसले गर्दा पोषण तत्व उपलब्ध हुन सहयोग गर्दछ।
प्रतिक्रिया

Plastic farming

ट्रेन्डिङ ( साप्ताहिक )

लोकप्रिय छुटाउनुभयो कि ?